ଭୁବନେଶ୍ୱର, ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର; ଓଡ଼ିଶା ଉପକୂଳ ନିକଟ ମହାନଦୀ ଅଫ୍ଶୋର ବେସିନରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଗ୍ୟାସ୍ର ସନ୍ଧାନ ଭାରତର ଡିପ୍ୱାଟର ହାଇଡ୍ରୋକାର୍ବନ ଅନ୍ୱେଷଣକୁ ନୂଆ ଗତି ଦେଇଛି। ରାଷ୍ଟ୍ରାୟତ ତୈଳ ଓ ପ୍ରାକୃତିକ ଗ୍ୟାସ୍ କମ୍ପାନୀ ONGC ମହାନଦୀ ଅଫ୍ଶୋର ବେସିନର MN-DW18-1-H-D କୂପରେ ଗ୍ୟାସ୍ ଆବିଷ୍କାର କରିଥିବା ଘୋଷଣା କରିଛି। ଏହି ସନ୍ଧାନ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୮, ୨୦୨୬ରେ ହୋଇଥିବା ବେଳେ କୂପଟି କୋଣାର୍କଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୪୩ କିମି ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ।
ଏହି କୂପକୁ ୧,୬୨୩ ମିଟର ଟାର୍ଗେଟ୍ ଗଭୀରତା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଡ୍ରିଲିଂ କରାଯାଇଥିଲା। ପ୍ରାୟ ୧,୪୪୧ରୁ ୧,୪୫୨ ମିଟର ମଧ୍ୟରେ ଗ୍ୟାସ୍ ମିଳିଥିବା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଛି। ONGC ଅନୁସାରେ, କୂପରୁ ଗତ ତିନି ଦିନ ଧରି ଗ୍ୟାସ୍ ପ୍ରବାହ ହେଉଛି ଏବଂ ପ୍ରବାହ ଓ ରିଜର୍ଭୟାର ଚାପ ଉତ୍ସାହଜନକ ରହିଛି।
ଏହି ଆବିଷ୍କାରର ଆଉ ଏକ ଦିଗ ହେଉଛି ଏହାର ଉପକୂଳ ନିକଟତା। କୋଣାର୍କଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୪୩ କିମି ଦୂରରେ ଥିବାରୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଆବିଷ୍କାରଟି ବାଣିଜ୍ୟିକ ଭାବେ ଉପଯୋଗୀ ପ୍ରମାଣିତ ହେଲେ ବିକାଶ ଓ ଉତ୍ପାଦନ ଭିତ୍ତିଭୂମି ପାଇଁ ଏହା ଏକ ସୁବିଧା ହୋଇପାରେ। ଅଞ୍ଚଳର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆବିଷ୍କାର ସହିତ shared facilities ବ୍ୟବହାର କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ମଧ୍ୟ ଆଲୋଚନାରେ ରହିଛି। ଏହା କିନ୍ତୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ସମ୍ଭାବନା, ନିଶ୍ଚିତ ପ୍ରକଳ୍ପ ନୁହେଁ।
ଏହି ଗ୍ୟାସ୍ ସନ୍ଧାନ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ‘ସମୁଦ୍ର ମନ୍ଥନ’ National Offshore Exploration Scheme ଅଧୀନରେ ONGCର ମହାନଦୀ ଡିପ୍ୱାଟର ଅଭିଯାନ ସହ ଜଡିତ। କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ୩୧ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୬ରେ ଏହି ଯୋଜନାକୁ ₹୮୪,୦୮୪ କୋଟିର ଅନୁମୋଦିତ ବ୍ୟୟ ସହ FY ୨୦୩୦-୩୧ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲାଗୁ କରିବାକୁ ମଞ୍ଜୁର କରିଥିଲେ। ଏଥିରେ ଡିପ୍ୱାଟର ଡ୍ରିଲିଂ, ଅଫ୍ଶୋର ସିସ୍ମିକ୍ ଡାଟା, ସାଧାରଣ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଓ ଦେଶୀୟ ଉତ୍ପାଦନ କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି ଭଳି ପଦକ୍ଷେପ ରହିଛି।
ମହାନଦୀ ବେସିନରେ ONGCର ଏହି ଅଭିଯାନର ପ୍ରଥମ appraisal well ୨୫ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୬ରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। କେନ୍ଦ୍ର ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅନୁସାରେ, ଏହା ମହାନଦୀ ଅଫ୍ଶୋର ବେସିନରେ ଯୋଜନା କରାଯାଇଥିବା ଚାରିଟି ଡିପ୍ୱାଟର କୂପ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଥମ।
ଭାରତର ଭବିଷ୍ୟତ ହାଇଡ୍ରୋକାର୍ବନ ଉତ୍ପାଦନରେ ଡିପ୍ୱାଟର ବେସିନର ଭୂମିକା ବଢ଼ାଇବା ହେଉଛି ‘ସମୁଦ୍ର ମନ୍ଥନ’ ଯୋଜନାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ। ସରକାରଙ୍କ ଅନୁସାରେ ଏହି ଯୋଜନା ସଫଳ ହେଲେ ଦେଶର ହାଇଡ୍ରୋକାର୍ବନ ରିସୋର୍ସ ବେସ୍ ବଢ଼ିପାରେ ଏବଂ ଦୀର୍ଘମିଆଦିରେ ଆମଦାନି ନିର୍ଭରତା କମାଇବାରେ ସହାୟତା କରିପାରେ।
