ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ: ବୃଦ୍ଧ ପିତାମାତାଙ୍କ ଅଧିକାର, ସୁରକ୍ଷା ଓ ସମ୍ମାନଜନକ ଜୀବନକୁ ନେଇ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ଦେଇଛନ୍ତି। ରବି କାନ୍ତ ଗୁପ୍ତା ବନାମ ଷ୍ଟେଟ୍ ଅଫ୍ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ ମାମଲାରେ ଅଗଷ୍ଟ ୪, ୨୦୨୬ର ରାୟରେ ଜଷ୍ଟିସ୍ ପି.ଏସ୍. ନରସିଂହା ଓ ଜଷ୍ଟିସ୍ ଆଲୋକ ଆରାଧେଙ୍କ ଖଣ୍ଡପୀଠ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବୃଦ୍ଧ ନାଗରିକଙ୍କ ଭରଣପୋଷଣ ଓ ସୁରକ୍ଷା ନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେଲେ ୨୦୦୭ର ଆଇନ ଅଧୀନ ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ୍ ସନ୍ତାନଙ୍କୁ ଘରୁ ବେଦଖଲ କରିବା ଭଳି ଆଦେଶ ଦେଇପାରିବ।
ଏହି ମାମଲା ଲକ୍ଷ୍ନୌର ବିକାଶ ନଗରର ଏକ ଆବାସିକ ଘରକୁ ନେଇ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ରବି କାନ୍ତ ଗୁପ୍ତା ଘରର ମାଲିକ ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ୮୧ ବର୍ଷୀୟ ମାଆଙ୍କୁ ଘରେ ରହିବାରେ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି ହେବା ପରେ ସେ ବୃଦ୍ଧାଶ୍ରମକୁ ଯାଇଥିଲେ। ଗୁପ୍ତା ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ ଯେ ତାଙ୍କ ପୁଅ ଓ ବୋହୂଙ୍କ ଆଚରଣ ଯୋଗୁଁ ତାଙ୍କ ମାଆଙ୍କ ପାଇଁ ଘରେ ରହିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇଥିଲା।
୨୦୨୨ରେ ସେ ପ୍ରଶାସନଙ୍କ ନିକଟରେ ଆବେଦନ କରି ପୁଅଙ୍କୁ ଘରୁ ବେଦଖଲ କରିବାକୁ ଦାବି କରିଥିଲେ। ଉପଜିଲ୍ଲାପାଳ ବେଦଖଲ ଆଦେଶ ଦେଇଥିବାବେଳେ ଜିଲ୍ଲାପାଳ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ। ପରେ ଆଲାହାବାଦ ହାଇକୋର୍ଟ ଏହି ଆଦେଶକୁ ରଦ୍ଦ କରି କହିଥିଲେ ଯେ ୨୦୦୭ର ଆଇନରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ବେଦଖଲ କ୍ଷମତା ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ। ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଏହି ଦୃଷ୍ଟିକୋଣକୁ ପଲଟାଇ ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ୍ର ବେଦଖଲ ଆଦେଶକୁ ପୁନଃସ୍ଥାପିତ କରିଛନ୍ତି।
Maintenance and Welfare of Parents and Senior Citizens Act, 2007ର ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ବୃଦ୍ଧ ପିତାମାତା ଓ ବରିଷ୍ଠ ନାଗରିକଙ୍କ ଭରଣପୋଷଣ ଓ କଲ୍ୟାଣ ପାଇଁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା। ଆଇନରେ Maintenance Tribunal, ତାହାର ପ୍ରକ୍ରିୟା, ସମ୍ପତ୍ତି ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ସିଭିଲ୍ କୋର୍ଟର ଅଧିକାରକ୍ଷେତ୍ର ସମ୍ପର୍କିତ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି।
ବିଶେଷକରି ଧାରା ୨୩ରେ ବୃଦ୍ଧ ନାଗରିକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପତ୍ତି ହସ୍ତାନ୍ତର ସହ ଜଡ଼ିତ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଟ୍ରାନ୍ସଫର୍କୁ ଅବୈଧ ଘୋଷଣା କରିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି। ଏହା ସହ ଧାରା ୨୪ରେ ବୃଦ୍ଧଙ୍କୁ ପରିତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ଦଣ୍ଡନୀୟ କରାଯାଇଛି।
ଖଣ୍ଡପୀଠର ମତ ଅନୁସାରେ, ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ୍କୁ ଯେଉଁ ଆଇନଗତ କ୍ଷମତା ଦିଆଯାଇଛି, ସେହି କ୍ଷମତାକୁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଆନୁଷଙ୍ଗିକ କ୍ଷମତା ମଧ୍ୟ ତାହାର ଅଂଶ ହୋଇପାରେ। ତେଣୁ ବୃଦ୍ଧଙ୍କ ଭରଣପୋଷଣ କିମ୍ବା ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ବେଦଖଲ ଆବଶ୍ୟକ ହେଲେ, ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ୍ ଏପରି ଆଦେଶ ଦେଇପାରିବ ବୋଲି କୋର୍ଟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି।
ତେବେ ଏହାକୁ “ବୃଦ୍ଧଙ୍କୁ ଅସମ୍ମାନ କଲେ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଭାବେ ସମସ୍ତ ସମ୍ପତ୍ତି ହରାଇବା” ଭାବେ ବୁଝିବା ଠିକ୍ ନୁହେଁ। ବେଦଖଲ ଏକ ପରିସ୍ଥିତି-ନିର୍ଭର ଉପଚାର; ଏହା ବୃଦ୍ଧ ନାଗରିକଙ୍କ ରକ୍ଷା ଓ ଭରଣପୋଷଣ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଓ ଉପଯୁକ୍ତ ହେବା ଦରକାର। ଏହି ଆଇନଗତ ସୀମା ସମ୍ବନ୍ଧରେ ସଚେତନ ରହିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।